Nederlandse Autoriteit Persoonsgegevens wil niet zeggen hoeveel onderzoeken er lopen. Pas in januari eerste evaluatie AVG

Een half jaar na de invoering van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) heeft de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) ruim 7.000 klachten en ongeveer 10.000 telefonische vragen behandeld. Er lopen onderzoeken naar mogelijke overtredingen, maar hoeveel dat zijn wil de toezichthouder nog niet zeggen.

Online burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom zegt in dagblad Trouw dat bedrijven nog niet altijd goed omgaan met verzoeken van mensen om inzage in de gegevens die er over hen worden bewaard.

“Een bedrijf als KPN wil bijvoorbeeld dat zo’n verzoek per post wordt gedaan, terwijl ze wel online diensten aanbieden en ook online data verzamelen. Volgens de AVG mogen er geen onnodige drempels worden opgeworpen”, zegt David Korteweg van Bits of Freedom.

Interpretatie AVG

Toch vindt Korteweg het te vroeg om dus maar te concluderen dat de privacy niet is verbeterd het afgelopen half jaar. “Veel gaat afhangen van hoe de toezichthouders handhaven en hoe de wet geïnterpreteerd gaat worden.”

In Portugal, Duitsland en Groot-Brittannie zijn ondertussen de eerste boetes opgelegd. De toezichthouders van deze landen geven aan tempo te willen maken. Ze hebben aangekondigd voor het einde van dit jaar meerdere boetes te zullen opleggen.

In verschillende landen zijn inmiddels klachten ingediend tegen grote bedrijven. Eentje die volgens Korteweg gevolgen kan hebben voor een hele branche, is die van de organisatie Privacy International tegen een aantal grote online datahandelaren.

De Nederlandse AP zegt momenteel druk bezig te zijn met het analyseren van alle klachten en tips die in Nederland binnenkwamen. Ze kijkt of bepaalde knelpunten naar voren komen, die als eerste aandacht verdienen.

De Tweede Kamer heeft ondertussen in een motie om een eerste officiële evaluatie van de privacywet gevraagd. Volgens het ministerie van justitie en veiligheid komt die Nederlandse evaluatie pas in januari 2019.

De Nederlandse AP laat in Trouw wel al doorschemeren dat de torenhoge boetes die op basis van de AVG kunnen worden opgelegd voorlopig nog niet aan de orde zijn. “
Volgens de nieuwe wet kunnen er boetes worden uitgedeeld, maar zover hoeft het niet altijd te komen, stelt een woordvoerder van de AP in de krant.

Medisch datalek. Fout met persoonsgegevens van 900 hartpatiënten Utrechts Medisch Centrum. Wat kunnen we leren van de media-aandacht, reacties van patiënten en gevolgen voor imago

Het Utrechts Medisch Centrum (UMC) heeft persoonsgegevens van 900 hartpatiënten per post naar verkeerde adressen verstuurd. zijn patiënten, meldt het ANP. Het betreft een deels vooringevulde vragenlijst die twee keer per jaar naar de patiënten wordt gestuurd. Volgens het UMC ligt de fout ’bij de drukker’.

Op de vragenlijst staan naam, adres, postcode, woonplaats, telefoonnummer, geboortedatum, e-mailadres, en huisartsgegevens van de patiënten die deelnemen aan een langlopend onderzoek naar de gevolgen van hartfalen al vooringevuld.

Volgens het UMC stonden er geen medische gegevens van patienten in de vragenlijst. Dat is een vreemde poging van het ziekenhuis om de impact van de datalek af te zwakken. Impliciet weet iedereen die de vragenlijst in handen krijgt namelijk dat deze vragenlijst alleen naar hartpatienten is gestuurd. Het betreft immers een onderzoek voor hartpatienten.

Datalekprocedure UMC

Het Utrechtse ziekenhuis zegt binnen 48 uur na het ontdekken van de fout een brief naar alle 900 hartpatienten te hebben gestuurd. Daar is het ziekenhuis op basis van de regels voor een datalekprocedure volgens de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) ook toe verplicht.

Na het ontdekken van een datalek moet er binnen 72 uur een datalekprocedure worden opgestart, waarbij de Autoriteit Persoonsgegevens en de personen of organisaties die betrokken zijn bij het datalek formeel moeten worden geinformeerd.

“Zo’n grote fout kun je niet met een excuusbriefje afdoen”

In De Telegraaf verwijten enkele betrokken hartpatienten dat het ziekenhuis zich er met de excuusbrief te gemakkelijk vanaf maakt. De journalist en de patienten weten duidelijk niet dat het ziekenhuis handelt op basis van wettelijke voorschriften. Die schrijven voor dat de betroffen partijen moeten worden geinformeerd over de oorzaak van het datalek en de maatregelen die worden getroffen.

Een woordvoerder van het UMC erkent de fout ruiterlijk. „In het productieproces van het orgaan dat dit regelt is inderdaad iets verkeerd gegaan, en dat is heel vervelend. We hebben binnen 48 uur na de eerste melding die excuusbrief laten versturen. Voor de zekerheid hebben we die aan de hele groep van zo’n 900 personen gestuurd.”

Het UMC had bij de formele brief, die door de getroffen patienten als een goedkope excuusbrief wordt ervaren, beter ook uitleg kunnen geven over de AVG en een datalekprocedure kunnen meesturen om de patienten duidelijk te maken dat het ziekenhuis nu automatisch ook een onderzoek kan verwachten van de Autoriteit Persoonsgegevens.

Klacht indienen bij Autoriteit Persoonsgegevens

Eén van de patienten heeft inmiddels zijn grote onvrede schriftelijk kenbaar gemaakt aan het UMC, een voorwaarde om een klacht in te kunnen dienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Hij zegt zich bovendien bij het UMC Utrecht te laten uitschrijven voor het onderzoek.

Het UMC laat weten te hopen dat de patienten hun medewerking blijven geven aan het onderzoek, omdat het belangrijk is voor de toekomstige zorg voor hart- en vaatpatiënten.